عضو فیک در شبکه های اجتماعی، بله یا خیر؟

چه یک فعال اقتصادی باشیم چه به دلیل دیگری، شهرت و جلب توجه و نظر مردم برایمان اهمیت داشته باشدT نیازمند بازاریابی محتوایی هستیم و امروزه در فرآیند تولید و انتشار محتوا، شبکه های مجازی به یک جزء جدایی ناپذیر تبدیل شده است. فیس­بوک، گوگل پلاس، لینکدین، اینستاگرام، تلگرام و… از جمله این شبکه ها هستند. در مطلب دیگری درباره اهمیت شبکه های اجتماعی و پیام رسان در تبلیغات و بازاریابی صحبت کرده ام که می توانید آن را از اینجا بخوانید. اما بطور کلی این شبکه ها آنقدر در فرآیند پیام رسانی اهمیت پیدا کرده اند که خیلی از اشخاص ترجیح می دهند عقاید و نظراتشان را از طریق این شبکه ها منتشر کنند. مزیت شبکه اجتماعی در مقایسه با یک سایت یا وبلاگ این است که تعداد افراد زیادی فالوور صفحات ما محسوب می شوند و به محض درج یک پست جدید، از این موضوع اطلاع یافته و علاوه بر مشاهده می توانند آن را بازنشر کرده و به راحتی درباره آن اظهار نظر نیز کنند. فالوور در برخی شبکه های اجتماعی با نامهای دیگر شناخته می شود. اما مفهوم کلی آن مشابه است. اگر هر یک از صفحات مختلف شبکه اجتماعی را یک رسانه حامل پیام بدانیم تعداد فالوورها و اعضا را می توان فاکتوری شبیه به تیراژ نشریه دانست. فالوور بیشتر یعنی تیراژ بیشتر و تیراژ بیشتر یعنی طرفدار بیشتر.

طبیعتا داشتن فالوور بیشتر به این معناست که اشخاص بیشتری، علاقمند پیگیری پیگیری و مرور محتوایی می باشند که در ما شبکه اجتماعی با دیگران به اشتراک می گذاریم.

تعداد فالوورها در جذب اشخاص جدیدی که از یک صفحه بازدید می کنند نیز موثر است و پرطرفدار بودن یک صفحه به معنای جذاب بودن آن تفسیر شده و احتمال عضو یا فالوور شدن را در بین این افراد افزایش می دهد.  تعداد اعضای عضویت در یک صفحه یا در آن دسته از شبکه های اجتماعی که به کاربران صفحاتی را برای مشاهده پیشنهاد می کنند صفحات پرطرفدار با احتمال بسیار بالاتری معرفی می شوند.

 

336

چند مدت پیش مصاحبه ای از یک هنرپیشه منتشر شده بود که نکته جالبی در همین خصوص مورد اشاره قرار داده بود. او گفته بود تهیه کنندگان فیلمهای سینمایی و سریال ها بیشتر علاقه دارند با بازیگرانی قرارداد ببندند که تعداد فالوور صفحه اجتماعی آنها بیشتر است. دلیل این موضوع روشن و بدیهی است بیشتر بودن فالوورها به معنی بیشتر بودن محبوبیت و تعداد طرفداران آن بازیگر است و از پیش خیال تهیه کننده را از بابت گیشه راحت خواهد کرد.

همین موضوعات زمینه ساز یک جنگ و رقابت جدید در جذب فالوور می باشد و صاحبان صفحات اجتماعی تلاش می کنند تا با جذب فالوور بیشتر، پرطرفدار بودن خود را به رخ بکشند. در مطالب دیگری که در خصوص شبکه های اجتماعی مختلف نوشته ام در خصوص چگونگی افزایش اعضا و فالوورها در هر یک از آنها به اختصار مطالبی توضیح داده ام. اما بطور کلی فرآیند جذب عضو جدید، فرآیندی تدریجی است. حال آن که در رقابت، زمان عنصری تعیین کننده است. راه حل جایگزینی که این روزها طرفداران بسیاری پیدا کرده است خرید عضو می باشد و همین موضوع به کسب و کار بعضی از افراد نیز تبدیل شده است. سوال این است که استفاده از این سرویس برای افزایش تعداد اعضا راهکار مناسبی به حساب می آید یا خیر. البته جنبه های اخلاقی موضوع به جای خود محفوظ است چرا که به هر حال،  این رفتار نوعی دروغ گویی به حساب می آید. اگر جنبه اخلاقی موضوع را حل شده در نظر بگیریم نوبت به بررسی موضوع از جنبه فنی می رسد.

گفتیم که تعداد فالوور یک صفحه، مانند شمارگان یک نشریه می باشد. نشریه ای را در نظر بگیرید که تیراژ روزانه آن صد هزار نسخه است. اما نود هزار نسخه آن در انبار نشریه باقی بماند. این نود هزار نسخه هیچ برد رسانه ای برای آن نشریه ایجاد نخواهد کرد و تنها امتیازی که از آن ایجاد می شود آن است که در شناسنامه نشریه، شمارگان آن را صد هزار نسخه درج کنند تا خوانندگان، اقبال بیشتری نسبت به آن نشان دهند. البته قبول دارم هزینه خرید نود هزار عضو فیک (تقلبی) با هزینه چاپ نود هزار نسخه نشریه قابل مقایسه نیست. اما واقعا هدف  ما از حضور در فضای مجازی چیست؟ این که پیام خود را در قالب محتوایی مناسب به مخاطبان خود برسانیم. حتی اعضا و فالوورهای واقعی هم که جزء جامعه مخاطبان هدف ما نباشند نیز در این فرآیند، نقش مثبت و موثری ایفاد نمی کنند. چه رسد به اعضای فیک و تقلبی. آنها دقیقا هیچ نقشی در فرآیند انتقال پیام ندارند. تنها خاصیت آنها این است که وقتی تازه واردی تعداد فالوورهای صفحه ما را ببیند با مشاهده تعداد زیاد کاربران به این کار ترغیب شود. البته اینجا هم یک مشکل وجود دارد صفحات شبکه های اجتماعی، علاوه بر تعداد اعضا و فالوورها، پارامترهای دیگری نیز دارند که به فالوورها وابسته است. مثلا در اینستاگرام، مطالب جذاب توسط فالوورها لایک می خورند و در کانالهای تلگرام، تعداد افرادی که یک مطلب را مشاهده کرده اند نشان داده می شود. طبیعی است که باید یک نسبت معقول بین این پارامترها با تعداد اعضا و فالوورها وجود داشته باشد. خیلی خنده دار است اگر یک کانال تلگرام ده هزار عضو داشته باشد اما متوسط تعداد مشاهده مطالب آن زیر هزار نفر باشد. در یکی از مطالبی که قبلا با عنوان قانون بقای محتوا درباره کپی برداری نوشته ام ،این جمله برتولت برشت، نمایشنامه‌نویس آلمانی را یادآوری کرده ام که می‌توان به یک نفر برای همیشه دروغ گفت و می‌توان برای یک بار به همه دروغ گفت، اما هرگز نمی‌توان برای همیشه به همه دروغ گفت. اینجا هم همین واقعیت، را به یاد داشته باشید. مردم دیر یا زود، تقلب شما را خواهند فهمید. خود شبکه های اجتماعی هم هر چند مدت یک بار الگوریتمهایی برای شناسایی و حذف اعضای تقلبی به کار می برند. همین چند مدت پیش، تعداد فالوورهای صفحه اینستاگرام چند هنرپیشه مشهور و محبوب کشور، به میزان قابل توجهی کاهش یافت و همین موضوع، دستمایه تمسخر قرار گرفت. در همین زمان تعداد فالوورهای جاستین بیبر خواننده، حدود ۱۵‌درصد یعنی ٣,٥‌میلیون نفر کاهش پیدا کرد که این موضوع یک آبروریزی به حساب می آید.

 

download

در ماههای گذشته، چند نرم افزار برای افزایش فالوور واقعی نیز به بازار عرضه شده اند. کسانی که از این نرم افزارها استفاده می کنند فالوور و عضو صفحات و کانالهایی می شوند که از طرف نرم افزار به آنها معرفی می شود و در ازای آن، صفحه آنها نیز برای عضویت به سایر کاربران نرم افزار معرفی می شود. همچنین به جای عضویت در برابر عضویت، می توان عضویت دیگران را با پرداخت پول خریداری کرد. الگوریتمهای مورد استفاده در شبکه های اجتماعی، این اعضا را به عنوان عضو پوچ تشخیص نمی دهند. چون اعضایی کاملا واقعی هستند. اما سایر مشکلات اعضای پوچ و تقلبی در این اعضا نیز وجود دارد. با توسعه الگوریتمهای جدید در حذف اعضای پوچ، بعضی از شبکه های اجتماعی، این سرویس را به کاربران خود ارائه می کنند که در ازای پرداخت پول، بازدید از آنها را به کاربران پیشنهاد دهند. این سرویس نیز از مزایا و معایبی تقریبا مشابه همان نرم افزارهایی که توضیح دادم برخوردار است. البته به دلیل محدودیت تبادلات مالی، استفاده از این سرویسها در ایران به راحتی امکان پذیر نیست.

در مجموع نمی خواهم توصیه کنم از این سرویسها استفاده نکنید همانطور که نمی خواهم توصیه کنم که از آنها استفاده کنید. تصیم گیری با خود شماست. واقعیت تلخ آن است که وقتی که هنوز هیچ عضوی ندارید اعتماد مردم کم است و جذب عضو سخت و زمان بر است. می توانید برای شروع کار با استفاده از این راهکارها، تعدادی عضو و فالوور برای صفحات خود ایجاد کنید. اما حتما بعد از آن، استراتژی مناسبی برای آن که لااقل در یک مرحله به صورت چریکی، تعداد مناسبی عضو و فالوور برای صفحات خود جذب کنید داشته باشید تا اولا فقط خود را فریب نداده باشید و از این صفحات در راستای اهداف تجاری خود استفاده مناسبی ببرید و ثانیا از مشکلاتی که عضو تقلبی برای صفحات شما ایجاد خواهد کرد در امان باشید. در این باره در مطالب جداگانه ای که درباره شبکه های اجتماعی نوشته ایم بیشتر صحبت کرده ایم.

نویسنده: دکتر محمد مهدی مهتدی، مدیر عامل موسسه آوان اندیشه