mostafa-malekian-696x463

مصطفی ملکیان : ما سه دسته کتاب‌خواندن در زندگی داریم:

مصطفی ملکیان فیلسوف و روشنفکر ایرانی است. بخش عمدهٔ پژوهش‌های او در حوزهٔ اخلاق، دین، فلسفه دین، اگزیستانسیالیسم، روان‌شناسی، علوم                    انسانی، روش تحقیق و روشن‌فکری است. نظریه عقلانیت و معنویت از مهم‌ترین نظریات اوست.وی معتقد است سه دسته کتاب خواندن در زندگی داریم:

  • دسته اول، به ضرورت معاش کتاب می‌خوانیم. یعنی برای ادامه زندگی و برخورداری از استقلال نیاز به درآمد داریم تا زندگی‌مان، هم به لحاظ کمی استمرار پیدا کند و هم به لحاظ اخلاقی ما را تبدیل به انسان مستقل کند. گریزی از این نوع کتاب‌خواندن نیست و در کشور ما هم زیاد مطالعه می‌شود. مسلماً در گروه‌های کتابخوانی به جهت تنوع شغل و پیشه این نوع کتاب‌ها مطالعه نمی‌شود و کتاب‌های نوع دوم و سوم هستند که کشورها را از نظر میزان مطالعه متمایز می‌کند.
  • دسته دوم کتاب‌هایی که برای لذت خوانده می‌شود. انسان در زندگی به دنبال لذت است. هر کدام از خواسته‌های انسان که ارضا شود انسان لذت می‌برد. یکی از این خواسته‌ها حس کنجکاوی است. یکی از کنجکاوی‌ها، کنجکاوی‌های علمی است. کنجکاوی‌های علمی می‌تواند در موضوع تاریخ، نجوم یا موضوعات دیگر باشد. این نوع کتاب‌خواندن هم کم و بیش در زندگی ما ایرانی‌ها هست اما نه به نسبت کتاب‌های دسته اول.
  • دسته سوم کتاب‌هایی هستند که به نظر من بیشترین کمبود و عدم توجه از لحاظ کتابخوانی در آن است و نه برای من درآمد می‌آورد نه لذت می‌بخشد، بلکه هنر زندگی می‌آموزد. با آموزش هنر زندگی می‌توانیم خودمان درد و رنج کمتری تحمل کنیم و دیگر اینکه درد و رنج کمتری بر دیگران تحمیل کنیم. مطالعه این کتاب‌ها از دهه ۶۰ میلادی به بعد در غرب در حال رواج بیشتری هستند و از آنها تعابیر مختلفی می‌شود. گاهی از آنها با نام فسفه عملی یاد می‌کنند، گاهی فلسفه زندگی، گاهی فلسفه در زندگی و گاهی فلسفه برای زندگی و گاهی کتاب‌های حکمت و فرزانگی. «فرزانه‌وار زیستن» یعنی چنان زندگی کنیم که فایده زندگی‌کردن به حداکثر ممکن برسد و هزینه آن به حداقل ممکن.

منبع: سخنرانی مصطفی ملکیان در نشست بررسی کتاب «لبه تیغ» اثر سامرست موام  ۲۴/۴/۱۳۹۵

پاسخ مصطفی ملکیان به چالش معرفی ده کتاب اثرگذار:

(نام / نویسنده / مترجم / انتشارات)

۱-راه حق/ بودا / رضا علوی / سروش

۲-دائو دجینگ / لائو دزو/ هرمز ریاحی و بهزاد برکت / تندر

۳- فصلهای درون / جوانگ دزو / هرمز ریاحی و بهزاد برکت / تندر

۴-مائده های زمینی و مائده های تازه / آندره ژید / مهستی بحرینی / نیلوفر

۵- Emerson / Collected Works

۶- Thomas Merton / The Seeds of Contemplation

۷-سیذارتا / هرمان هسه / سروش حبیبی / ققنوس

۸- گزارش به خاک یونان / نیکوس کازانتزاکیس / صالح حسینی / نیلوفر

۹- لبه تیغ / ویلیام سامرست موآم / مهرداد نبیلی / کتابهای جیبی

۱۰-زوربای یونانی/ نیکوس کازانتزاکیس / محمد قاضی / خوارزمی